Hoofdstuk 6: Meerstromenland

6.3 Popmuziek en multimedia

 

Videoclips
Het al gesignaleerde cultuurrelativisme heeft ertoe geleid de verschillen tussen hoge en lage kunst te ontkennen of te overbruggen. Na de lancering van een tv-station dat uitsluitend popmuziek uitzendt (MTV, 1981) is het gebruikelijk dat songs worden ondersteund met een videoclip, een gewoonte waar The Beatles in de jaren zestig mee begonnen om promotieactiviteiten te vergemakkelijken.

Jongere artiesten als Madonna (1958) of Michael Jackson (1958) gebruikten deze videoclips als een uitbreiding van expressiemiddelen. Vanwege de gefragmenteerde vormgeving, het doorbreken van traditionele verhaalstructuren en de afwezigheid van ruimtelijke of temporele samenhang worden ze beschouwd als belangrijke bijdragen aan postmoderne kunst.

madonna (13K)

Madonna die Michael Jackson imiteert in de clip Express Yourself (1989)

Dance
In de laatste twintig jaar ontwikkelde de dansmuziek zich als belangrijkste genre in de populaire muziek. De disc jockey, de man of vrouw die de platen draait in de discotheek, werd belangrijker dan de musicus door de platen zorgvuldig en ononderbroken met elkaar te verbinden, met de draaitafel als instrument. �Scratching� (het ritmisch heen en weer schuiven van een grammofoonplaat) diende ook als begeleiding van gesproken teksten in hiphop, een nieuwe stijl oorspronkelijk afkomstig uit de zwarte getto�s van New York.

Muziekvoorbeeld: Grandmaster Flash (1958): The Adventures of Grandmaster Flash on the Wheels of Steel (1981): scratchen en rappen met o.m. Chic, Blondie en Queen

Drummachines, samplers, synthesizers, personal computers en sequencers kwamen beschikbaar en maakten het musici mogelijk elk gewenst geluid te maken, gebruik makend van bestaande muziek als materiaal, en dit digitaal op te slaan en te verwerken. In muzikaal opzicht verschoof de interesse meer naar ritme, klankkleur en textuur, waarmee harmonie en zang op de achtergrond kwam te staan. De formele opbouw in strofe en refrein werd verlaten, in plaats daarvan treden collage (sampling), langzaam veranderende textuur bij een doorgaande ritmische basis (loops) op de voorgrond, wat resulteerde in een additieve structuur met een open einde (in veel opzichten vergelijkbaar met vroege minimal music).